شهرستان اردستان قلمداد كرده‌اند . جمعيت آن در سال 1345 فقط 9 نفر بوده است . « 1 » ديه‌هايى نظير اين در سرزمين شنزار و نزديك به كوير اردستان از لحاظ اقتصاد و كشاورزى و يا معمارى و حضارت چيزى ندارد كه به آن بنگريم . همهء جمعيت آن از نه نفر در نمىگذرد . قلت نزولات آسمانى و بىرونقى كشاورزى مردم را از ديه و زراعت مانده و درمانده كرده و به شهر كشانده است . از آن آب باريك قناتها خشك نانى هم به‌دست نمىآيد . اين عده زن و مرد كه در آنجا مانده‌اند ، با همان لهجهء خالص و اصيل اردستانى كه از آن پيش هم ياد كرديم ، « 2 » سخن مىگويند . در واژهء اردستان گفتيم كه مردم محل تاريخ خود را تا به دورهء ساسانيان مىرسانند ، ولى اين كلمهء اسكوآباد خود را به دوره‌اى بالاتر و برتر از حتى هخامنشيان مىكشاند . عهد هخامنشى از 550 قبل از ميلاد تا 330 قبل از ميلاد در تاريخ براى خود جا پيدا مىكند . ولى سكونت اقوام سكايى در اين سرزمين از اين تاريخ هم بالاتر مىرود و با مهاجرت آريايىها به فلات ايران تقارن پيدا مىكند . ظاهرا قوم سكا كه بعدها خواهيم گفت ، در تمام ايران حتى تا كردستان و اصفهان سكونت گزيده‌اند ، نخستين‌بار در ناحيت سيستان تجمع يافته و نام خود سگستان معادل سجستان را به سيستان امروزى داده‌اند . ولى به همين تجمع قناعت نورزيده و كار حشمت و جمعيت آنها به آنجا رسيد كه تا به آذربايجان و نواحى كردستان نيز پراكنده شدند و در آنجاها براى خود جمعيتى و مراكز سكونتى تأسيس كردند . كم‌كم دامنهء پراكندگى آنها تا به اصفهان نيز رسيد . در دهستان چادگان از شهرستان فريدن در استان اصفهان ديهى داريم به نام سيستان كه اگرچه كوچك است و جمعيت آن از 7 نفر بيشتر نيست ، ولى وجود همين نام يادآور وجود اقوام آريايى سكايى در اين محل و بسيارى از امكنه از نواحى ايران است . واژه‌شناسى : داريوش در سنگ‌نبشهء بيستون آنها را سك ( با كاف عربى ) مىخواند . هرودوت مورخ يونانى آنها را اسكيت و اسكوت نام مىدهد . در زبان فرانسه آنها را سيت ( Scythe ) مىخوانند . گفته‌اند اسكوت از آن جهت به آنها گفته شده كه اين واژه در زبان يونانى به معناى پياله است و مردم اين قوم كه به جلادت و رشادت معتاد و مشهور بوده‌اند ، همواره پياله‌اى با خود همراه داشته‌اند . سكاهاى اروپايى را هرودوت اسكلت ( Scolotes )

--> ( 1 ) - ن . ك . به : نشريهء 289 م . آ . ا . ص 5 . ( 2 ) - ن . ك . به : عنوان اردستان در همين كتاب .